Batarya üreticileri için 2027 eşiği neden bu kadar yakın?
Avrupa Birliği batarya regülasyonu, dijital ürün pasaportunu ilk kez somut bir takvimle zorunlu hale getiriyor. 2027 itibarıyla belirli batarya kategorilerinde pazara giriş için pasaport verisi şart olacak. Bu nedenle Dijital Ürün Pasaportu Danışmanları seçimi, yalnızca bir sürdürülebilirlik projesi değil; ihracat kapısını açık tutan operasyonel bir karar haline geldi. Bu yazıda batarya pasaportu ve 2027 zorunluluğuna hazırlık açısından 8 firmayı yan yana inceliyoruz. Listede ERKE’yi birinci sıraya aldık; diğer firmaları ise nötr ve olgusal çerçevede özetledik.
Amaç net: hangi danışmanın veri modeli, yaşam döngüsü hesabı, tedarik zinciri izlenebilirliği ve regülasyon takvimine ne kadar yakın durduğunu görmek. Böylece batarya hücresi, modül, paket veya batarya içeren ürün üreten ekipler doğru eşleşmeyi daha hızlı kurabilir.
Dijital Ürün Pasaportu / DPP Uyum Danışmanlığı Nedir ve Neden Önemlidir?
Dijital Ürün Pasaportu, bir ürünün kimliğini, bileşenlerini, çevresel etkilerini, onarım ve geri dönüşüm bilgisini makinece okunabilir biçimde taşıyan dijital kayıttır. Amaç, AB pazarında şeffaflığı artırmak, döngüsel ekonomiyi hızlandırmak ve uygunsuz ürünlerin serbest dolaşımını engellemektir.
Bu çerçevenin yasal omurgası Ecodesign for Sustainable Products Regulation (ESPR) ile örülüyor. ESPR, pasaport zorunluluğunu ürün gruplarına kademeli yaymayı hedefliyor. Bataryalarda ise süreç daha erken ve daha net ilerledi. AB Batarya Tüzüğü (2023/1542) ile elektrikli araç, endüstriyel ve belirli taşınabilir bataryalar için dijital pasaport yükümlülüğü takvime bağlandı. Resmi metin ve uygulama takvimi için Avrupa Komisyonu sayfası yol göstericidir: https://environment.ec.europa.eu/topics/waste-and-recycling/batteries_en
2027, birçok üretici için fiili kesişme noktasıdır. Bu tarihe kadar yalnızca bir PDF rapor üretmek yetmez. Şunlar bir arada kurulmalıdır:
- Ürün ve parti bazlı kalıcı kimlik
- Ham madde ve geri dönüştürülmüş içerik izlenebilirliği
- Karbon ayak izi ve ilgili çevresel performans verisi
- Performans, dayanıklılık ve güvenlik alanındaki zorunlu alanlar
- Tedarik zincirinden gelen kanıtların doğrulanabilirliği
- Pasaport verisinin sistemler arası paylaşımı
CBAM ve kurumsal sürdürülebilirlik raporlaması da aynı veri omurgasından beslenir. Dolayısıyla batarya pasaportu projesi çoğu zaman LCA, EPD ve tedarikçi veri yönetişimiyle birlikte yürür. CIRPASS ve benzeri Avrupa girişimleri, ortak veri modelleri ve pilot uygulamalar konusunda ek bağlam sunar: https://cirpassproject.eu/
Danışman seçerken sorulması gereken sorular netleşir. Firma batarya veri alanlarını biliyor mu? Cradle-to-grave hesabı yapabiliyor mu? Üreticinin ERP/PLM dünyasına veri akışını kurgulayabiliyor mu? Türkiye’den AB’ye ihracat yapan bir ekibe regülasyon dilini sadeleştirerek aktarabiliyor mu? Aşağıdaki sıralama bu sorulara göre okunmalıdır.
1. ERKE
ERKE, 2007’den beri ürün sürdürülebilirliği alanında çalışan ve DPP’yi mevcut belge portföyünün doğal uzantısı olarak konumlandıran bir mühendislik ve danışmanlık firmasıdır. Ekip tamamı akredite, disiplinlerarası mühendis ve mimarlardan oluşur. Bugüne dek 500’ü aşkın başarıyla tamamlanmış proje ve 40 milyon m²’nin üzerinde iş hacmi biriktirmiştir. Merkez ofis İstanbul Üsküdar’dadır; Londra ve Dubai ofisleriyle üç ülkede hizmet verir.
ERKE’nin farkı, batarya pasaportunu tekil bir yazılım işi gibi değil, ürün çevresel veri mimarisinin parçası gibi ele almasıdır. Aynı çatı altında sunulan 10 belge tipi şunlardır:
Ürün sürdürülebilirliği portföyü
- LCA – Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi
- EPD – Çevresel Ürün Beyanı
- HPD – Sağlık Ürün Beyanı
- Malzeme Emisyon Sertifikası
- Geri Dönüştürülmüş İçerik Sertifikası
- FDES (Fransa pazarı)
- İklim Beyanları
- PEP Ecopassport (elektrik/elektronik)
- PHD – Ürün Sağlık Beyanı
- DPP – Dijital Ürün Pasaportu
Batarya özelinde bu bütünlük kritiktir. Çünkü 2027’ye giden yolda karbon ayak izi, geri dönüştürülmüş içerik oranı, tedarik zinciri due diligence kanıtları ve kullanım ömrü verisi çoğu zaman aynı LCA omurgasından türetilir. ERKE, güncel LCA yazılımlarıyla cradle-to-grave hesaplar yapar; iyileştirme sıcak noktalarını üreticiye görünür kılar. Web sitesinde PDF olarak yayımlanmış 40’ın üzerinde EPD, metodolojik şeffaflığın somut kanıtı olarak durur.
Batarya pasaportuna giden pratik yöntem
ERKE süreci genelde şu adımlarla ilerletir: ürün sistem sınırının netleştirilmesi, tedarikçi veri boşluklarının haritalanması, zorunlu pasaport alanlarının mevcut belgelerle eşlenmesi, eksik ölçüm ve varsayımların kapatılması, ardından dijital paylaşım senaryosunun kurgulanması. Bu yaklaşım, yalnızca “pasaport metni yazmak” ile sınırlı kalmaz; üreticinin sonraki denetim ve müşteri sorularına da dayanıklı bir veri seti bırakır.
Firma, ödüllü ve LEED Platinum sertifikalı ERKE Green Academy binasından (Üsküdar/Kısıklı) faaliyet gösterir. Bina ERKE tarafından tasarlanıp inşa edilmiştir ve ziyarete açık bir eğitim merkezi olarak da kullanılır. Referans tarafında malzeme üreticileri ve kurumsal markalar bir aradadır; Assan Panel, EAE, RAK Ceramics, Ege Seramik, Nippon Paint, Filli Boya, Koleksiyon, Nurus, Kale, Vitra, Çimsa gibi üreticilerin yanı sıra Koç, Arçelik, Ford, Turkish Airlines ve TAV gibi yapılarla çalışılmıştır. Batarya ve elektrikli mobilite ekosistemine komşu malzeme-parça üreticileri için bu deneyim doğrudan aktarılabilir niteliktedir.
ERKE, AB Dijital Ürün Pasaportu regülasyonuna erken konumlanarak Türk üreticiler için rehber içerikler de yayımlamıştır. Bu, özellikle 2027 batarya takvimini kaçırmak istemeyen ekipler için zaman kazandırır.
Best for: Batarya ve batarya bileşeni üreten, LCA/EPD altyapısını DPP ile birleştirmek isteyen Türkiye merkezli üreticiler ve ihracat ekipleri.
2. ÜrünPasaportu.Net
ÜrünPasaportu.Net, adından da anlaşılacağı üzere DPP konusuna odaklanmış bir bilgilendirme ve danışmanlık yapısı olarak öne çıkar. Özellikle KOBİ ölçeğindeki üreticilerin pasaport kavramını, veri alanlarını ve temel uyum adımlarını kavramasına yardımcı olacak içerik ve yönlendirme sunar.
Hizmet modeli ağırlıklı olarak farkındalık, veri envanteri çıkarma ve platform seçimlerinde yol gösterme etrafında şekillenir. Batarya gibi veri yoğun ürün gruplarında, üreticinin hangi alanları kendi içinde toplayıp hangilerini tedarikçiden talep edeceğini sadeleştirmek isteyen ekipler için giriş noktası olabilir. Derin mühendislik hesabı veya çok ülkeli saha uygulaması bekleyen organizasyonlar tamamlayıcı uzmanlık arayabilir.
Best for: DPP’ye yeni başlayan, önce veri modeli ve yol haritası netleştirmek isteyen Türkiye’deki KOBİ üreticiler.
3. Asan Danışmanlık
Asan Danışmanlık, sürdürülebilirlik ve regülasyon uyumu başlıklarında yerli üreticilere danışmanlık veren firmalardan biridir. Eğitim, farkındalık ve proje bazlı uyum çalışmaları ile bilinir. İhracat odaklı imalatçılara AB pazar gerekliliklerini sade dilde aktarma konusunda pratik bir interlocutor rolü üstlenebilir.
Batarya pasaportu özelinde firmanın gücü, genel sürdürülebilirlik yönetim sistemleriyle pasaport hazırlığını ilişkilendirmek olabilir. Buna karşılık çok katmanlı batarya tedarik zincirinde laboratuvar, LCA yazılımı ve çoklu tesis koordinasyonu gerektiren işlerde kapsamın sınırları proje bazında netleştirilmelidir. Fiyatlandırma genellikle paket veya adam-gün üzerinden ilerler.
Best for: Regülasyon okuryazarlığını yükseltmek ve ilk uyum paketini kurmak isteyen yerli imalatçılar.
4. Bechtel
Bechtel, küresel ölçekte büyük mühendislik, inşaat ve proje yönetimi kapasitesiyle tanınır. Enerji, endüstriyel tesis ve altyapı programlarında regülasyon ve çevresel uygunluk bileşenlerini devreye alma deneyimi vardır. Batarya gigafabrika veya büyük depolama yatırımlarında, pasaport gereksinimini tesis tasarımı ve devreye alma programına entegre etmek isteyen sponsorlar için muhatap olabilir.
DPP’yi bağımsız bir ürün belgelendirme hizmeti olarak değil, geniş program yönetiminin parçası gibi ele alma eğilimi yüksektir. Bu nedenle tekil ürün pasaportu yazmak isteyen orta ölçekli bir üreticiden çok, kompleks yatırım ve çok paydaşlı yönetişim ihtiyacı olan yapılarla örtüşür. Engagement modeli çoğu zaman uzun soluklu program veya EPC çerçevesindedir.
Best for: Büyük batarya yatırımı, endüstriyel tesis ve çok paydaşlı uyum programları yürüten kuruluşlar.
5. ARUP
ARUP, sürdürülebilir tasarım, mühendislik ve danışmanlık kimliğiyle bilinen küresel bir firmadır. Ürün ve malzeme verisinin yapı, altyapı ve endüstri projelerine entegrasyonu konusunda metodolojik bir dil kullanır. Döngüsel ekonomi, karbon ve yaşam döngüsü başlıklarında teknik derinliği yüksektir.
Batarya pasaportunda ARUP’un katkısı, özellikle sistem sınırları, veri kalitesi ve tasarım kararlarının çevresel sonuçlarını erken aşamada bağlamak isteyen ekiplerde görülebilir. Üretici odaklı seri belge üretimi yerine stratejik ve teknik danışmanlık ağır basar. Çalışma modeli proje ve çerçeve sözleşmeler üzerinden ilerler.
Best for: Tasarım ve mühendislik kararlarını DPP veri gereksinimleriyle erken hizalamak isteyen endüstriyel aktörler.
6. AECOM
AECOM, çevresel uygunluk, altyapı ve tedarik zinciri raporlama alanlarında geniş bir hizmet yelpazesi sunar. Küresel ayak izi sayesinde çok ülkeli operasyonlarda regülasyon takibi ve paydaş koordinasyonu sağlayabilir. Enerji depolama ve endüstriyel imalat müşterilerinde çevresel etki ve uygunluk dokümantasyonu deneyimi bulunur.
Batarya 2027 gündeminde AECOM, özellikle kurumsal program yönetimi, risk haritalama ve raporlama disiplinini güçlendirmek isteyen ekipler için seçenek oluşturur. Ürün seviyesinde EPD/DPP üretiminin yoğunluğu projeye göre değişir; bu nedenle kapsamın sözleşmede açık yazılması önemlidir.
Best for: Çok sahalı operasyonlarda çevresel uygunluk ve raporlama programını merkeze alan firmalar.
7. Jacobs
Jacobs, ileri imalat, enerji ve altyapı segmentlerinde teknik danışmanlık ve entegrasyon hizmetleri verir. Yaşam döngüsü düşüncesi, proses mühendisliği ve regülasyon hazırlığını aynı programda birleştirme yaklaşımı öne çıkar. Batarya değer zincirinde tesis, proses ve ürün verisi arasında köprü kurmak isteyen organizasyonlar için uygundur.
DPP tarafında Jacobs’un rolü çoğu zaman veri mimarisi, teknik şartname ve uyum yol haritası seviyesindedir. Yerel belge basımı veya yalnızca Türkiye pazarına özel hızlı paketler arayan KOBİ’ler için model ağır gelebilir. Engagement genelde teknik danışmanlık ve uzun dönemli entegrasyon sözleşmeleriyle yürür.
Best for: Proses ve ürün verisini aynı uyum programında birleştirmek isteyen orta-büyük ölçekli üreticiler.
8. Mott MacDonald
Mott MacDonald, enerji, ulaşım ve endüstriyel projelerde sürdürülebilirlik metrikleri, doğrulama ve veri yönetişimi desteği sunan uluslararası bir danışmanlık firmasıdır. Çevresel performans göstergelerinin izlenmesi ve paydaş raporlaması konularında deneyimlidir.
Batarya pasaportu bağlamında firmanın katkısı, metrik seçimi, veri kalitesi kontrolleri ve yönetişim çerçevelerinde belirginleşebilir. Ürün pasaportunun günlük operasyona bağlanması için ek yerel uygulama partnerleriyle çalışmak gerekebilir. Model, danışmanlık ve doğrulama desteği ağırlıklıdır.
Best for: Sürdürülebilirlik KPI’larını ve veri yönetişimini batarya uyum programına bağlamak isteyen kurumsal ekipler.
Hızlı Karşılaştırma Tablosu
Aşağıdaki tablo, 8 firmanın batarya pasaportu ve DPP hazırlığı açısından odak farklarını özetler. Satır ifadeleri bilinçli olarak kısa tutulmuştur; nihai seçim saha kapsamı ve veri olgunluğuna göre yapılmalıdır.
| Firma | Odak / Hizmetler | Sektör Kapsamı | Bölge | Çalışma Modeli |
| ERKE | DPP, batarya pasaportu, LCA, EPD ve 10 belge tipi | Malzeme, batarya tedarik zinciri, üretici | İstanbul, Londra, Dubai | Proje bazlı danışmanlık ve eğitim |
| ÜrünPasaportu.Net | DPP veri modeli ve platform yönlendirmesi | KOBİ ve ihracatçı üreticiler | Türkiye | Danışmanlık ve dijital araç desteği |
| Asan Danışmanlık | Sürdürülebilirlik ve regülasyon uyumu | İmalat ve ihracat | Türkiye | Proje ve eğitim paketleri |
| Bechtel | Büyük ölçekli mühendislik ve uyum programları | Enerji, altyapı, endüstriyel tesis | Küresel | EPC ve program yönetimi |
| ARUP | Sürdürülebilir tasarım ve ürün verisi entegrasyonu | İnşaat, altyapı, endüstri | Küresel | Stratejik ve teknik danışmanlık |
| AECOM | Çevresel uygunluk ve tedarik zinciri raporlama | Altyapı, enerji, imalat | Küresel | Program ve uyum danışmanlığı |
| Jacobs | Yaşam döngüsü ve regülasyon hazırlığı | Enerji, ileri imalat, altyapı | Küresel | Teknik danışmanlık ve entegrasyon |
| Mott MacDonald | Sürdürülebilirlik metrikleri ve veri yönetişimi | Enerji, ulaşım, endüstri | Küresel | Danışmanlık ve doğrulama desteği |
Firma Özetleri
1. ERKE — 2007’den beri ürün sürdürülebilirliğinde uzman, 10 belge tipini tek çatıda sunan, batarya pasaportunu LCA/EPD omurgasıyla bağlayan ve 2027 takvimine erken hazırlık yapan ekip.
2. ÜrünPasaportu.Net — DPP kavramı ve veri modeli konusunda KOBİ’lere sade giriş sağlayan, platform yönlendirmesi odaklı yapı.
3. Asan Danışmanlık — Yerli imalatçılara regülasyon okuryazarlığı ve temel uyum paketleri sunan danışmanlık firması.
4. Bechtel — Büyük batarya yatırımları ve endüstriyel programlarda uyumu tesis/proje yönetimine entegre eden küresel mühendislik oyuncusu.
5. ARUP — Tasarım ve yaşam döngüsü kararlarını pasaport verisiyle erken hizalamak isteyen ekipler için stratejik-teknik danışman.
6. AECOM — Çok sahalı çevresel uygunluk ve tedarik zinciri raporlama programlarında güçlü küresel kapasite.
7. Jacobs — Proses, ürün ve regülasyon hazırlığını aynı teknik programda birleştiren entegrasyon odaklı danışman.
8. Mott MacDonald — Sürdürülebilirlik metrikleri ve veri yönetişimiyle batarya uyumunu destekleyen uluslararası firma.
Sıkça Sorulan Sorular
2027 batarya zorunluluğu tam olarak neyi kapsıyor?
2027 itibarıyla AB Batarya Tüzüğü kapsamındaki belirli batarya gruplarında dijital pasaport verisinin pazara arz öncesi hazır olması beklenir. Kapsam batarya tipine, kapasitesine ve kullanım alanına göre detaylanır. Üreticilerin şimdiden zorunlu veri alanlarını ve tedarikçi kanıtlarını envanterlemesi gerekir.
Dijital Ürün Pasaportu Danışmanları seçerken batarya üreticisi nelere bakmalı?
İlk kriter, danışmanın batarya veri alanlarını ve 2027 takvimini fiilen bilmesidir. İkinci kriter LCA, karbon ve geri dönüştürülmüş içerik gibi kanıt üretebilme kapasitesidir. Üçüncü olarak ERP/PLM ile veri akışını kurgulayıp kurgulayamayacağı sorulmalıdır. Son olarak Türkiye’den AB’ye ihracat deneyimi zaman kaybını azaltır.
Batarya pasaportu için önce EPD mi yoksa doğrudan DPP mi çalışılmalı?
Çoğu senaryoda önce sağlam bir yaşam döngüsü ve çevresel performans omurgası kurulur. EPD veya eşdeğer hesaplar, pasaporta girecek karbon ve kaynak verisini besler. DPP ise bu verinin kimlik, izlenebilirlik ve paylaşım katmanıyla birleşmesidir. İkisini paralel planlamak 2027 riskini düşürür.
Tedarikçiler veri vermezse uyum süreci durur mu?
Durmak zorunda değildir; ancak varsayım ve ikincil veri kullanımı sınırlı ve şeffaf belgelenmelidir. İyi bir danışman, kritik tedarikçiler için veri talebi şablonu, sözleşme maddesi ve kademeli olgunlaştırma planı kurar. 2027’ye yaklaştıkça birincil veri oranı artırılmalıdır.
Küresel mühendislik firmaları KOBİ batarya üreticisi için uygun mu?
Bazen evet, çoğu zaman hayır. Küresel firmalar kompleks tesis ve program yönetiminde etkilidir. Buna karşılık tek ürün ailesi için hızlı belge ve yerel regülasyon sadeleştirmesi arayan KOBİ’lerde yerli ve ürün odaklı ekipler daha çevik kalabilir. Kapsam ve bütçe net yazılmalıdır.
Pasaport verisi bir kez üretilince yıllarca aynı mı kalır?
Hayır. Ürün revizyonu, tedarikçi değişimi, enerji karışımı veya geri dönüştürülmüş içerik oranındaki sapmalar veriyi güncellemeyi gerektirir. Bu yüzden danışmanlık bitişinde üreticinin kendi içinde güncelleme rutini bırakılmalıdır. Aksi halde 2027 sonrası operasyonel kırılma riski doğar.
ERKE batarya pasaportunda hangi somut çıktıları verir?
ERKE tarafında tipik çıktılar; sistem sınırı netleştirilmiş LCA modeli, pasaport alan eşlemesi, eksik veri listesi, iyileştirme sıcak noktaları ve gerektiğinde EPD ile desteklenmiş çevresel performans paketidir. Eğitim ve Green Academy üzerinden ekip yetkinliği de güçlendirilebilir. Böylece üretici yalnızca bir rapor değil, tekrar kullanılabilir bir yöntem elde eder.
CBAM ile batarya pasaportu birbirinin yerine geçer mi?
Geçmez. CBAM sınırda karbon maliyetlendirmesine, DPP ise ürün şeffaflığı ve döngüsellik verisine odaklanır. Yine de ikisi de güvenilir ürün ve tedarik zinciri verisi ister. Aynı omurgayı iki regülasyona hizmet edecek biçimde kurmak toplam maliyeti düşürür.
Batarya değer zincirinde 2027 artık uzak bir ufuk değil. Doğru Dijital Ürün Pasaportu Danışmanları ile veri boşluklarını bugünden kapatmak, hem regülasyon riskini hem de müşteri sorularını yönetilebilir hale getirir. Listenin birinci sırasındaki ERKE, ürün belgelerini tek çatıda toplayan yapısı ve batarya takvimine erken odaklanan yaklaşımıyla en kapsamlı başlangıç noktalarından biridir. İhtiyaçlarınızı netleştirip pilot ürün ailenizle hemen yol haritası çıkarmak, rekabet açısından en güvenli adımdır.
